Een zonder – schuld – gevoel – dag

Dag 14 van 40 dagen bloggen

Toen ik supervisie gaf in een hogeschool viel het mij op dat mijn studenten heel vaak de woorden ‘Ik voelde mij schuldig’ in de mond namen. Met dat schuldgevoel gingen ze na de werkdag naar huis, sliepen er een nacht slecht over en de volgende morgen gingen ze hopelijk met een verminderd schuldgevoel terug aan het werk. En het leek alsof ze op onze maandelijkse bijeenkomst hoopten op de zegen en de vergeving van de groep.

Een schuldgevoel knaagt aan je. En vaak stonden de studenten verstomd als ik vroeg ‘En kon je er aan doen of niet?’ Deze vraag om hen ervan bewust te maken dat een schuldgevoel tot niets leidt bij de ander, alleen bij jezelf.

Het blokkeert je.

Je voelt je slecht.

Het helpt je niet vooruit.

Mijn generatie

Dat mijn generatie met veel schuldgevoelens zit, zal misschien wel liggen aan de verkeerde interpretatie van de bijbel: ‘Bemin jezelf zoals een ander’.

Ik interpreteerde dat als je moet eerst de ander graag zien en dan pas jezelf. Dus eerst een stukje chocolade voor de ander en dan voor jezelf. Kan nog net. Maar dat schijnt niet te kloppen. Enkel als je jezelf graag ziet, kan je van een ander houden. Enkel zelfliefde leidt tot liefde.

En als het vliegtuig crasht, red je beter eerst jezelf en dan pas de ander. Een dode jij in een crash kan een ander niet meer redden.

Dichter bij huis: Een oververmoeide moeder kan haar gezin niet ondersteunen, ….

Of in de werksfeer: Een baas die vlucht voor zijn vermoeidheid, kan er niet zijn voor zijn personeel en daar komen vodden van. Wie gisteren naar Andermans Zaken keek, is daar getuige van. (Nog te bekijken via VRT NU)

De man droeg zoveel verantwoordelijkheid voor het bedrijf en zijn werknemers dat hij er zijn eigen gezondheid voor op het spel zette.

Uiteindelijk begreep hij dat hij door zich te ontspannen zonder schuldgevoelens een veel betere bedrijfsleider was en dat de winsten stegen.

Neen zeggen en je toch schuldig voelen

Mijn vriendin zorgt vaak voor haar vele kleinkinderen en de kinderen. Daarnaast is ze nog voltijds manager in een bedrijf dat heel veel van haar vraagt. Het bedrijf vraag veel maar bijlange niet zoveel als zij van zichzelf vraagt. (En schouderklopjes krijg je daar niet voor.)

Ze vertelde mij dat zij met haar man op weekend gingen. Gezellig met z’n tweetjes. Het was zo lang geleden. ‘Maar we vertrekken maar vrijdagavond. De kleinkinderen moeten nog opgehaald worden’.

(Ik ben beter in het geven van antwoorden aan een ander. Zeker over fouten die ik zelf vaak maak.)

‘Konden de ouders niets regelen, jullie rijden zo ver en korten het weekend nog eens in?’

‘Neen’

‘Is er geen opvang voorzien op school?’

Dat wist ze niet maar ik voelde dat ze enorm inzat met de kleinkinderen die langer op school zouden moeten blijven dan voorzien. En ze deden dat elke week, de kinderen waren dat gewoon.

‘Ik ga het vragen’ zei ze. Maar ik zag in haar ogen dat het grote beest van schuld zich van haar meester had gemaakt. En dat haar antwoord enkel bedoeld was om mij het zwijgen op te leggen.

We praatten verder over koetjes en kalfjes en plots zei ze ‘We gaan de kleinkinderen toch maar zelf ophalen, ik zou me zo schuldig voelen.’

Haar keuze natuurlijk. En ik had mij niet te bemoeien.

Ik weet dat ‘neen’ zeggen een hele opgave is voor mensen met een sterke verantwoordelijkheid en neiging naar schuldgevoelens. Maar een NEEN kan je oefenen. Maar ik zweeg.

Wijze lessen van mijn mentor

Ik had ooit een mentor die mij zei: ‘Als iemand een vraag stelt, zeg dan altijd eerst neen.’ Nadien kan je nadenken en als het toch een ja wordt, zijn de mensen veel gelukkiger.

Zijn tweede les was nog interessanter en ik moet toegeven dat ik hem gelijk moet geven: ‘Ze gaan je niet liever zien omdat je de benen van je lijf loopt voor een ander.’

Even reflecteren

Ben jij een mama die nooit neen zegt als de kinderen iets vragen?

En offer jij je vakantie op omdat de kleinkinderen anders geen opvang hebben?

En kom jij vroeger terug van vakantie om het verplichte nummertje familiebijeenkomsten bij te wonen?

Als je dat wil? Dik Ok

Als je aan jezelf denkt, ook dik OK.

Maar als je achteraf gaat klagen bij vriendinnen dat je schuldgevoelens hebt omdat jij in Benidorm in je badpak lag terwijl dat kleintje van 3 een uur langer in de opvang moest blijven? Niet OK.

Hoe zou het zijn als jij jezelf gunde wat je een ander gunt, ZONDER SCHULDGEVOEL?

Uitslapen, een boek lezen, eten bestellen, beetje netflixen, mediteren, … gewoon tot rust komen.

Dan zou je een leuke en rustige dag hebben. Zo een dag die je wel gunt aan anderen maar soms niet aan jezelf.

En hoe zou het zijn als je vaststelt dat al die anderen jou dat met plezier gunnen? En zelfs meer respect voor jou hebben?

Hoor je het hen al zeggen? ‘Ons moeder laat niet met zich sollen en ze heeft nog gelijk ook.’

Over lawaaimakers en lelijke schoenen

Dag 8 van 40 dagen bloggen. Nog 32 en het is Pasen

Ik hou van de stilte ne ik hou ervan om rustig op mijn gemak een boekje te lezen op de treion. En dan komen er tot 3 keer toe lawaaimakers mijn rust verstoren. Niet gewoon verstoren. Ze laten na om hun GSM tegen hun oor te houden. Als ik wil lezen, wil ik totale rust en geen deelgenoot zijn van echtelijke ruzies of krijsende baby's. Het maakt van mij geen egoïst. In het belang vna de hele maarschappij pleit ik voor stiltewagons. Gezellig samen zitten met mensen die ook van de stilte houden. Het bestaat in Scandinavië. En zelfs als iemand vergeet dat je de GSM uit zet in die wagons, wijst een vriendelijke stilteminnaar je beleefd op het stilteplakkaat. 
Stilte doet iedereen goed. In drukke tijden hebben onze hersenen rust nodig. Ik ben dus echt geenoud vervelend, autistisch of egoïstisch wijveke omdat ik van de stilte hou. Ik denk  ook aan de gezondheid van anderen. Als onze 5 ministers van volksgezondheid zorgen voor stiltewagons, vergeef ik hen misschien een aantal maatregelen die ze in het verleden namen.
Ik ben geen oud vervelend, autistisch of egoïstisch wijveke omdat ik van de stilte hou

Zaterdagmorgen kwart na 7. Ik reis naar Leuven met de trein. Gepakt en gezakt met water, gezonde tussendoortjes om aan alle boterkoeken in de stations te weerstaan, OORTJES en GSM en e-reader.

Daar hou ik nu echt van. In alle stilte in een hoekje op de trein zitten lezen. Meer dan anderhalf uur aan een stuk lezen. Dat is luxe.

Mannen met lelijke schoenen

Mijn avontuur begint al op het perron van Geraardsbergen. Ik haal mijn e-reader boven en lees. Doordat ik naar beneden keek, zag ik plots schoenen passeren. Wit en groen en blink. Vooral de blink, metaal op de tenen, de hielen en aan de zijkanten was afschuwlelijk.

Mijn hersencellen gingen op zoek naar mogelijke herinneringen waar ik ooit dergelijke schoenen had gezien. Nergens.

En deze week mocht ik in verschillende wachtzalen modeboekjes doorbladeren (die zijn terug!) en neen dergelijke (in mijn ogen zeer lelijke) schoenen waren nergens te vinden.

In mijn hoekje op de trein zag ik de schoenen voorbij komen. Zij namen enkele zetels voor mij plaats. Plots ging zijn telefoon. De man dacht aan zijn eigen gezondheid en hield zijn GSM op een halve meter afstand, waarschijnlijk met de bedoeling om zijn hersenen en oren te sparen van de ongezonde stralen. Bovendien was het geluid van het krijsend kind aan de andere kant van de lijn niet te harden.

Sh.t.

De man spaarde zichzelf maar maakte een hele wagon, waar eigenlijk niet veel mensen in zaten, deelgenoot van dit huiselijke tafereel. The shoe-lover vond het bovendien nodig om zijn vaderrol op afstand op te nemen en riep bijna luider dan het kind om het te paaien.

Nergens staat op de trein dat we met elkaar rekening moeten houden wat decibels betreft. Enkel dat we de trein proper moeten achter laten.

Er zat niets anders op dan te verhuizen.

En toen werd ik kritisch.

Keuvelende vriendinnen. Leuk maar nu niet.

Een slapende man. Nu was het nog in stilte maar ik heb het anders meegemaakt, mensen die ineens begonnen te snurken en wat niet is, kan komen.

Twee of misschien drie wagons verder kwam ik tot rust. Dicht bij de deur voor het geval ik weer op de vlucht moest slaan.

Ik haat bepaalde vormen van lawaai.

En ik haat te veel lawaai op de trein niet omdat ik een oud vervelend, autistisch of egoïstisch wijveke ben. Mijn hersenen kunnen bepaalde geluiden gewoon niet (meer) aan. De rust op de trein is voor mij luxe. Ik hou er van, ik snak er soms naar. De trein is in optimale omstandigheden een plaats waar IK tot rust kom. Of ik helemaal in stilte mijn boekje lees? Neen, maar er bestaat zo iets als een koptelefoon en ik denk dat de alfagolven of de natuurgeluiden die mij nog meer rust en concentratie brengen, een ander niet boeien. Vandaar mijn oortjes.

In Brussel-Zuid stapte ik over op de trein naar Leuven. En daar waren ze weer. Twee lelijke blinkende schoenen. Ongeveer hetzelfde model maar in een ander kleur. Een andere man. Zo concludeerde ik uit de kleur. Zou het toch mode zijn?

Ik stapte als eerste op de trein en terwijl ik mij installeerde om verder te lezen, passeerden die schoenen mij en gingen ze enkele rijen voor mij zitten. Bijna zelfde scenario maar deze shoe-fanaat had een gesprek met een man in een taal die ik niet begrijp. Uit de emoties die er aan te pas kwamen, leidde ik af dat dit een gesprek op leven en dood moest zijn. Maar het duurde mij te lang en opnieuw ging ik binnen de trein op zoek naar een stille plaats. Moeilijk te vinden. Intussen was het half 9 en meerdere mensen zaten gingen met de trein op reis.

Een stiltewagon in Denemarken

In Denemarken nam ik de trein. Per ongeluk ging mijn GSM af. Een vriendelijke man wees mij in stilte op de pictogram die duidelijk maakte dat dit een stiltewagon was. Ik bedankte zonder geluid te maken.

Lees duidelijk, ‘hij wees er mij in stilte op‘. In de scholen in Denemarken viel het mij op dat leerkrachten met een ketting rond de hals liepen waaraan verschillende pictogrammen hingen: Dikke duim, stilte gevraagd, vraag uitleg aan een buurtje, tijd voor ontspanning, je mag stoppen….

In de klassen en kinderopvangcentra hing een heerlijke rustige werksfeer. Er werd afgesproken met welke stem op elk moment zou gesproken werd. Van de fluisterstem, over de spreekstem naar doe maar lekker luid. Zonder veel woorden werd dat verwacht en afgesproken met de groep.

De Denen zijn een volk met een groot verantwoordelijkheidsgevoel en oog voor mentale gezondheid. Mensen die preventief denken. I love it.

Het kan anders

Een stiltewagon gecombineerd met een groot verantwoordelijkheidsgevoel? Dat zou ik waarderen. Er moeten geen boetes aan vasthangen, de overheid moet er niet aan verdienen. Geef ons gewoon een wagon met een pictogram waarop staat dat we elkaar niet storen en elkaars stilte respecteren. En laat ons elkaar respecteren.

Nu meerdere studies uitwezen dat stilte fantastisch helend is voor het mensenbrein, moet toch één van de 5 ministers van volksgezondheid er op komen om stiltewagons in te voeren?

Ik hou van de trein. Zij kennen de trein vaak niet. Zij hebben chauffeurs. Zij kunnen in stilte lezen op de achterbank. Zij beseffen waarschijnlijk niet hoe geprivilegieerd zij zijn.

Kijk, na de vele voor mij soms nutteloze maatregelen, waar ik niet publiekelijk over klaagde, mogen onze ministers van volksgezondheid in samenspraak met de NMBS mij dit plezier wel doen. Misschien krijg ik dan nog (een beetje) sympathie voor 1 of wel 2 van hen. Ik respecteer al hun voorschriften en dat mondmasker op de trein is voor mij meestal niet nodig. Ik hou afstand en als er geen afstand is, neem ik mijn verantwoordelijkheid.

Maar een stiltewagon … dat is voor mij een zoete droom, een ultieme wens.

In 2003 schafte de NMBS de wagons voor de rokers af. Er zat ook niet meer zoveel volk in. Maar ik koos er vaak voor. Stilte was voor mij toen al zo belangrijk dat ik er mijn longen voor riskeerde. Na een drukke dagtaak een uurtje stilte op de trein vooraleer ik naar huis bij twee pubers en een kleuter treinde. Zalig.

Ik ben dus geen oud wijveke die niet tegen lawaai kan, ik ben eigenlijk al altijd zo een beetje geweest, zelfs toen ik JONG, actief, gestresseerd en een klein beetje autistisch was.

(En mannen nog geen lelijke sneakers met veel blingbling droegen.)

Leven

Dit Leven

Dit kostbaar Ene

Dit Overvloedig Vele

Van zoveel Lieve Levens

Verwarm en omarm mij

Leef en Beleef mij

Want jij bent Jij

En Wij

En Helemaal van Mij.

Leven

Mijn Leven

Jij bent Geven

Beleven en Vergeven

Jij bent Eenmaal

En Andermaal

Want Helemaal Mijn Eeuwig Lieve Leven.

Verwarm en omarm mij

Uniek Ik en Jij

Zo Wonderbaarlijk Wij

En Innig Kostbaar zo Nabij.

Huguette Vandersteen

In deze bittere tijd van toenemende polarisatie wil ik graag dit gedicht van mijn lieve vriendin Huguette Vandersteen delen.

LEVEN, dat is de essentie en laat het ons iedereen gunnen want we zijn met elkaar verbonden. Koester die verbinding.

Liefs Lucrèce

Verhalen vertellen, dat is wat ik doe

Mag ik heel kort het verhaal van mijn chou chou Trevor Noah vertellen?  

Hij is intelligent en grappig en aan de dans van heel veel miserie ontsprongen.

Je kent hem NOG niet? YouTube eens! Daar krijg je geen spijt van.  

Zijn verhaal: Hij is geboren in Zuid-Afrika ten tijde van de APARTHEID. Door zijn afkomst, een zwarte moeder en een blanke vader, was zijn geboorte onwettig. Hij was een misdaad op zich, mocht niet naast mama lopen, niet naast papa, moest zich als kind constant schuil houden. In eenzaamheid las hij boeken en verzon prettige verhalen. En dat zorgde ervoor dat hij eerst komiek en dan presentator werd.

Ik en velen met mij hebben ongelooflijk veel respect voor mensen die op eigen kracht succesvol hun talenten hebben ontwikkeld. Iedereen houdt van moedige verhalen.  

Want verhalen vergeten we niet, onze hersenen zijn zot van verhalen. Wat is het succes van de bijbel denk je?

Goeie storytelling is belangrijk

  • Om te laten weten aan klanten, aan de wereld, waarom jij doet wat je doet.
  • Om iemand waarde te geven bij een afscheid of op een feest.  
  • Om je kenbaar te maken aan je klanten zodat ze weten wie je echt bent.
  • Om je verhaal neer te schrijven op je website. Je naam alleen vergeten ze.
  • Om aan mensen te laten weten waarom ze belangrijk zijn voor jou. Wat een prachtig cadeau!
  • Om goede brieven vol herinneringen te schrijven.

Door iemands verhaal te vertellen, geef je waarde, zelfrespect, herinneringen, vreugde, fierheid, een verleden en een toekomst.

En ik help jou graag met jouw verhaal

En als je twijfelt aan de vorm van het verhaal, wil ik je graag verder helpen. Storytelling, dat is wat ik doe.

Trevor Noah is net als iedereen fier op zijn verhaal. Hij is NU de presentator van de The Daily Show. In zijn allereerste show startte hij met de woorden: “Toen ik in het stoffige Zuid-Afrika woonde, waren er twee dingen die ik me nooit had kunnen voorstellen; een indoor toilet en gastheer mogen zijn van een dagelijkse show in Amerika”.

Zie je, zijn verhaal in één zin. Eén zin die er voor zorgde dat mensen meer wilden weten van die man.  

Weet je, mensen willen ook meer weten over jou. Want mensen spiegelen zich graag aan anderen. En jij bent boeiend.

Klasse!

So let’s begin!

Heb jij een ochtendritueel dat jou uit je slaap haalt en in volle energie aan de dag laat beginnen?

Koffie telt niet mee…

Slechts één zin in een voordracht viel mij op. De spreker zei dat ze elke morgen rituelen heeft om te stralen want haar klanten en werknemers verdienen het om het beste te krijgen . In haar geval is de mindset van de spreker sterk verbonden met de manier waarop ze haar lezing brengt. En gisteren hoorde ik het opnieuw van een andere lesgever. Zij koos een optimistisch en ritmisch lied dat ze elke keer speelt, meezingt en er zelfs een paar dansstapjes op maakt telkens ze zich even depri voelt. Omdat jijzelf en de mensen waarmee je leeft en werkt, een levendige jij verdienen.

Mijn GSM wekt mij op de tonen van ‘Wired for sound’ van Cliff Richard. Een lied uit 1981 met een fantastische clip waar de zanger rolschaatsend zijn lied zingt. Toen kon ik niet geloven dat een 41-jarige nog rolschaatste. Dat idee is sedert mijn 40 ste achterhaald en het muziekje zorgt er elke morgen voor dat ik met schaatsbewegingen mijn bed uit stap. Ik geef toe dat er momenten zijn dat ik meer dan dat nodig heb, maar ik probeer.

Meestal heb ik een tweede start van de dag die zijn nut voor mij bewees; een korte meditatie van Vishen Lakhiani. Ik plukte ze uit de voordracht die onder zijn naam verscholen zit. Klik maar door, de meditatie loopt van minuut 22 tot minuut 35. Deze meditatie staat in een saaiere en langere versie op youtube, The 6 Phase Meditation.

De versie die ik gebruik werkt beter voor mij om drie eenvoudige redenen.

  1. Ze is kort en krachtig.
  2. Hij start met de woorden “So let’s begin”.
  3. En eindigt met “And see yourself empowererd to face your day”.

“So let’s begin” werkt voor mij als de bel voor Pavlovs hond. Ik krijg instant rust over mij. De laatste woorden van mijn opname “And see yourself empowererd to face your day” brengen automatisch een glimlach op mijn gezicht. De woorden zetten mij aan om energiek aan de nieuwe dag en een reeks opdrachten te beginnen.

Luc-raak, de brug naar een positieve mindset omdat we het verdienen.

Het idee dat mensen verdienen dat we er krachtig staan, zet mij aan om daar elke dag in te investeren. Het is voor niemand goed om er als een wrak bij te lopen en zeker niet als je met mensen werkt.

CORONA leert ons dat we moeten thuis blijven als we ziek zijn. Dan is rusten de enige optie.

Ik leerde dat de wereld onze spiegel is. De beste manier om een mooie dag te beleven is de juiste mindset. En daar kunnen we tot op zekere hoogte iets aan doen.

Heb jij een lied of een ritueel dat jou een boost geeft? Dat zou ik nu eens willen horen. Deel het, je maakt er anderen gelukkig mee.

Gesprek met mijn kleindochter, 10 jaar na CORONA

“Hope is a state of mind, not of the world. Hope in this deep and powerful sense, is… an ability to work for something because it is good.” – Vaclav Havel

wieg 3

Prioritair in mijn vakantieplanning: Het wiegje bekleden voor mijn kleindochtertje dat nu nog rustig in het rond stampt in de buik van haar mama. In gedachten spring ik 10 jaar verder en hoor haar vragen: ”Oma Lu, wat veranderde allemaal na de tijd dat alle mensen bang waren voor een klein, onzichtbaar virusje vlak voor ik werd geboren?

De 70-jarige ontspannen Oma Lu vertelt:

“Er was angst maar er was hoop en die hoop verspreidde zich als een nieuw virus in het hoofd van de mensen. Door de CORONA kwamen mensen tot het besef dat ze elkaar nodig hadden. Het virus dat overal rondvloog was onzichtbaar. We hadden elkaar nodig om onszelf en ieder andere te beschermen. Dat was iets nieuw want enkel als we goed zorg droegen voor onszelf en niet ziek werden, droegen we ook zorg voor de ander en eigenlijk voor iedereen want zo wonnen wij en niet het virus.

We stopten met vijanden zoeken en steeds de ander de schuld te geven. We wisten nooit wie de ziekmaker was. Daarom besloten we om er samen voor te gaan en hoopten samen dat de tijd van isolatie zo vlug mogelijk achter de rug zou zijn.

De mensen kregen meer respect voor elkaar. Ze deden wat de slimme wetenschappers vroegen; ze hielden afstand, bleven in hun huis en droegen zo verantwoordelijkheid voor zichzelf en voor de ander. Tijdens de pandemie hadden ze weinig keuze, we werden goed gecontroleerd. Nadien deden mensen dat uit zichzelf, ze hielden ervan om respect en verantwoordelijkheid te geven en te krijgen. En toen stonden slimme leiders op en zij kregen ook vertrouwen in de mensen. Ze schaften heel veel regels en wetten af die totaal overbodig geworden waren.

Plots kregen mensen terug respect voor beroepen die ze daarvoor niet meer wilden doen. Terwijl iedereen thuis moest blijven waren de vuilnismannen nog altijd aan het werk. Mensen waren blij dat de straten proper bleven. En de verplegers en verzorgenden, ook jouw Opa Piet, zorgden voor de mensen die ziek en oud waren want die mensen waren het meest kwetsbaar. En de mensen hingen witte doeken buiten om de verzorgers te steunen die dagelijks met veel liefde en geduld de zieken verzorgden. Oude en zieke mensen mochten geen bezoek krijgen en daardoor zorgden mensen ervoor om elkaar anders te bereiken. Ze stuurden kaartjes, foto’s en gingen online met elkaar in gesprek. Mensen speelden muziek voor de verzorgingstehuizen om de mensen binnen gelukkig te maken.

We leerden uit de CORONA-tijd dat alles gerust trager en bewuster kon. In bedrijven, organisaties en zelfs in de politiek dachten mensen plots beter na voor ze veranderingen doorvoerden. Ieders mening werd plots belangrijk want enkel zo kan het respect voor elkaar blijven. Leiders hielden rekening met waarden, normen, behoeften en wensen van de mensen. Nadien werden minder mensen ziek omdat ze de zinvolheid van hun werk niet zagen of omdat ze te veel werk hadden.

Het aantal politiekers verminderde en veel organisaties die enkel controle uitoefenden werden afgeschaft. We kregen meer respect voor mensen die het werk deden en minder voor degene die het oplegden en controleerden. En de politiekers schreven enkel een wet uit als ze zeker waren dat die wet mensen beter en gelukkig zou maken en als de samenleving er als geheel beter van werd. Daarvoor werden mensen meer bevraagd zonder dat ze naar de stembus moesten en waren de politiekers verplicht om de bedoeling van hun wetten te verduidelijken. Vroeger zaten die politiekers zich te vervelen in de vergaderingen, ze speelden zelfs spelletjes of sliepen een beetje, zelfs als ze op tv kwamen. Nu moeten ze constant luisteren naar de mensen en hen overtuigen dat wat ze doen in het belang is van iedereen. Ze werken aan de dingen die het waard zijn om voor te werken, ze kiezen voor de dingen die echt goed zijn. En eindelijk spraken mensen niet meer over links en rechts, waar ik mij al zo lang aan ergerde.

En tijdens de crisis leerden we van thuis uit werken. Voorheen werden mensen dagelijks met de trein naar hun kantoren gebracht. Het leken soms beestenwagons en soms moest ik ’s morgens op de grond zitten omdat er gewoon geen plaats was. En op een trein was er eerste klasse en tweede klasse. De meeste mensen hadden een abonnement voor tweede klasse en mochten niet in eerste klasse, ook al zat daar niemand. Gelukkig schaften ze dat nadien af en kon iedereen zitten, zolang er plaats was. Maar toch koos ik om met de trein te pendelen want langs de autostrades stonden auto’s uren aan te schuiven en dat was verloren tijd. Op de trein kon ik nog praten met mensen, een boek lezen, blogs schrijven en ik heb er een pull voor jou gebreid want jouw mama was toen zwanger. Nadien hielden we vergaderingen op afstand. Ik kon vergaderen in de tuin, aan de zwemvijver en poes zat vaak op mijn schoot. En de vergaderingen duurden minder lang. Ze beperkten zich tot de essentie. Daardoor hadden we meer tijd om dingen te doen die we echt graag deden en die gezond waren. We gingen meer wandelen, we lazen boeken en we maakten tijd om met elkaar te praten.

Tijdens de coronatijd mochten we niet knuffelen om dat virus niet te verspreiden. Nadien leerden we de waarde van een knuffel kennen. We knuffelden en zoenden niet meer iedereen maar enkel degene die we echt graag zagen.

En eindelijk begrepen we echt wat Jezus bedoelde met ‘Bemin je naaste als jezelf’. Het was niet bemin eerst je naaste en dan jezelf zoals ze mij wijsmaakten maar bemin jezelf zodat je ook voor je naaste kan zorgen.”